Werk aan de winkel

Een tijdje terug ging ik samen met mijn collega Maarten op pad. Sinds november werk ik namelijk voor LawyerlinQ, een veelbelovende legal start-up. Niet toevallig dus dat we werden gevraagd om een inleiding te geven aan starters op de arbeidsmarkt en alle anderen die geïnteresseerd zijn in innovatie en veranderingen in de juridische sector. Iedereen die weleens een presentatie moet houden, weet dat het belangrijk is om de boodschap op een aansprekende en uitnodigende manier te brengen en zo ver mogelijk uit de buurt te blijven van saaie, lange en ingestudeerde verhalen. Je wilt dat mensen geboeid zijn en geïnspireerd raken door jouw verhaal. Dat het doel van en het verhaal achter LawyerlinQ mij boeit en inspireert is duidelijk, maar er was ook iets anders dat mij opviel en aansprak deze middag.

Schermafbeelding 2017-07-04 om 13.59.55

Voorafgaand aan de presentatie startten we met een rondje om het publiek beter te leren kennen. Alle aanwezigen stelden zich kort voor en vertelden waarom zij er waren. Het grootste deel van de groep gaf aan geïnteresseerd te zijn in techniek, innovatie en informatie in de juridische markt. Eén aanwezige viel op tussen de rest. Een vluchteling uit Syrië, die in zijn thuisland een studie Rechten had afgerond. Maar omdat het einde van het conflict in dat land helaas nog lang niet in zicht is, moest hij samen met miljoenen anderen vluchten. Nu is hij hier en zoekt hij een baan.

De manier waarop deze man een plaats wil vinden op de Nederlandse arbeidsmarkt maakte indruk op me. Onverwacht en met grote onzekerheid heeft hij huis en haard moeten verlaten vanwege de burgeroorlog. Het is dus geen vreemde gedachte dat hij tijd nodig heeft deze vreselijke ervaringen een plekje te kunnen geven. Ondanks dat richt hij zich actief op het zoeken van een baan en is hij druk bezig met het leren van de Nederlandse taal. Ik vind dit knap en denk dat deze instelling hem zeker zal helpen bij zijn integratie.

Zoals we allemaal wel weten staat de Nederlandse arbeidsmarkt al lange tijd onder druk. De grote instroom van vluchtelingen compliceert deze situatie, vooral aan de onderkant van de arbeidsmarkt, maar creëert daarnaast ook kansen voor hoger opgeleiden. Hoe kunnen we dit soort problemen aanpakken? Het lijkt mij zinvol om hierbij terug te kijken op en te leren van het beleid in de jaren ‘90 ten aanzien van (arbeids)integratie van vluchtelingen.

Het is namelijk zo dat slechts 1 op de 3 vluchtelingen van toen (tussen de 15 en 65 jaar) een betaalde baan heeft weten te vinden. Een groot deel van deze groep was niet goed opgeleid en voorbereid op de verwachtingen van de Nederlandse samenleving. Dit komt ook omdat ze toen niet meteen Nederlands leerden en geen juiste hulp kregen bij het vinden van een baan. Vluchtelingen moesten te lang wachten en kregen pas veel later een werkvergunning, wat demotiverend werkte. Dit zorgde ervoor dat deze groepen vaak een (te) grote inhaalslag moesten maken als ze nog wilden integreren in de Nederlandse samenleving.

Het zou fijn zijn als het dit keer niet zo ver komt door nu de procedures te versnellen en de wachttijd beter te gebruiken. Tijdens die wachttijd kan al begonnen worden met het leren van de taal en het doen van vrijwilligerswerk. Dit vergroot de kansen op een baan wanneer je een verblijfsvergunning gekregen hebt. Van belang is snel duidelijkheid te verschaffen en actief te zijn en blijven om de kans op werk te vergroten.

Daarvoor zijn natuurlijk middelen nodig. Dat houdt onvermijdelijk in dat meer geld zal moeten worden geïnvesteerd. Want wanneer je als land geen geld wilt investeren in een goede aanpak van de integratie, zal dit je uiteindelijk geld kòsten. Daarnaast is het belangrijk om te bepalen hoeveel vluchtelingen kunnen worden opgenomen en ondergebracht. Als op deze zaken niet juist wordt ingegaan, bestaat grote kans dat kosten voor sociale zekerheid, gezondheidszorg en onderwijs onevenredig toenemen.

De boodschap: modernisering en flexibilisering van de arbeidsmarkt kan vluchtelingen helpen deel te nemen aan het arbeidsproces. Bedrijven geven mensen dan makkelijker en sneller een kans. Samenwerking tussen verschillende organisaties is daarbij van belang en ook het vrijmaken van geld voor projecten die vluchtelingen met de juiste opleiding en competenties koppelen aan de juiste baan en het juiste bedrijf. Gelukkig zijn al verschillende initiatieven gestart en kennen we inmiddels ook hiervoor een speciaal platform, namelijk Taskforce Werk en Integratie Vluchtelingen.

Flexibilisering, modernisering, platform en arbeidsmarkt brengen mij terug bij de eerste alinea van deze tekst. Het doel van LawyerlinQ is het moderniseren en flexibiliseren van de juridische sector. Het slim inrichten en organiseren van juridische diensten op een andere manier dan voorheen gebruikelijk was. De Werkspot of Uber, wat je wilt, van de juridische wereld. Steeds meer organisaties en bedrijven weten dan ook de weg naar LawyerlinQ te vinden en realiseren zich dat deze ‘nieuwe’ manier van werken en organiseren positief kan bijdragen aan hun bestaande werkprocessen. Dat verandering van oude patronen goed is, is niet nieuw maar wel belangrijk om steeds in beeld te houden. Op veel verschillende terreinen en in meer opzichten kan dit zorgen voor verbetering en vooruitgang. Daarbij zou het mooi zijn als mensen zoals de jongen die mij opviel tijdens onze presentatie een kans krijgen om hieraan op eigen wijze bij te dragen.