De platformeconomie: upside vs. darkside?

Platformeconomie, AI, ML, IoT, chatbots en blockchain, allemaal buzzwords die je ook in onze wereld de hele dag hoort en leest. Laatst zag ik een post waar al die woorden in één zin genoemd werden. De reactie van een oud-collega was vrij treffend: “Hoppa, in een keer m’n hele start-up-lingo-bingo kaart vol.”

Ik moet bekennen dat ik het allemaal interessante ontwikkelingen vind. Laat ik nu met je over die ‘platformeconomie’ hebben. Je kent ze wel: online toepassingen waarin vraag en aanbod bij elkaar gebracht worden.  Volgens mij is dat namelijk de enige van de buzzwords van dit moment wat ons leven al echt ingrijpend veranderd heeft.

Ik denk dat deze nieuwe marktplaatsen ons veel goeds brengen. Kijkend naar de snelheid waarmee het publiek de toepassingen als Uber, Airnbnb, maar ook bezorgdiensten Thuisbezorgd en Deliveroo adopteert, lijkt me vast staan dat in ieder geval de consument er baat bij heeft.

Maar behalve de consument zijn er bij zo’n marktplaats meerdere partijen betrokken. Namelijk de aandeelhouders van het platform en de daadwerkelijke aanbieder van de diensten die via het platform worden verricht.  Afgelopen weekend drong de vraag zich aan mij op: in hoeverre is er balans tussen de voordelen en belangen van alle partijen die bij zo’n platform betrokken zijn? Volgens mij gaat dat namelijk nogal eens scheef. De aandeelhouder van het platform in kwestie, de vrager van de diensten en de aanbieder hebben niet allemaal een evenredig voordeel.

Voor de bijl: de overstapweken
Onlangs hadden we thuis het idee opgevat om te wisselen van internetprovider. Jaja, de overstapweken hebben ook ons de ogen geopend, en voor je het weet betaal je twee keer te veel. Zonde van het geld, dus het ogenschijnlijk eenvoudige overstaptraject werd ingezet. Spulletjes geleverd, uitgepakt, goed bekeken (natuurlijk lees ik niet de boekjes) en starten-lopen. Althans met een lange dikke kabel over de vloer, want onze ondergrondse infrastructuur thuis was niet berekend op een UTP kabel van de televisie naar de meterkast waar het nieuwe modem staat te knipperen.

Een expeditie in de kruipruimte was onvermijdelijk. Na de prettige bevestiging dat mijn claustrofobie alleszins meevalt vandaag-de-dag (vroeger als klein mannetje durfde ik niet eens in een lift van een parkeergarage), konden de stekkertjes worden aangesloten.

Plug-and-play
Niet dus! De instellingen! DNS server, IP adressen (statisch of dynamisch, kies maar wat je wil), HTTP poorten, RTSP poorten, Subnetmasks. Uhm, dit ga ik denk niet (nooit) begrijpen.

Wat te doen? Dit lijkt zo ingewikkeld dat je ook niet met goed fatsoen even een collega of vriend belt die je een weekend moet komen helpen. Eigenlijk moet ik iemand hebben die dit studeert en wiens hobby dit is! Is daar niet een platform voor?

Whizzkid Frederik
Natuurlijk! Zo gezegd zo gedaan. Ik heb mijn vraag gesteld online en werd binnen no-time teruggebeld door een alleraardigste medewerker die me liet weten dat student informatica (tevens WAN, LAN, DNS whizzkid) Frederik  zaterdag bij me langs kan komen. Hij woont drie straten verderop. Daar word ik vrolijk van. Frederik meldde zich, dronk een glas water en verdween in de kelder.

Na iets meer dan een uurtje rommelen (hij had alleen een paar passwords nodig) sprak hij de verlossende woorden: “Het werkt weer!” Hij heeft me vervolgens uitgelegd waar het aan schortte. Dat heb ik niet helemaal begrepen, dus bij de volgende overstapweken kan ik weer naar hem vragen. Nette jongen verder. Natuurlijk heb ik hem beroepsmatig even bevraagd over geheimhouding, verzekering en hoe het gaat als ik direct met hem in zee wil – hij slaagde met vlag en wimpel.

Nasmaak
Daarna was ik, platform-ondernemer die ik zelf ben, natuurlijk even nieuwsgierig naar het financiële model van het platform dat Frederik en mijzelf bij elkaar had gebracht…

En daar ging het mis. Wat bleek: mijn whizzkid Frederik houdt maar ongeveer 20-25% over van wat ik betaal. Dat komt er dus op neer dat hij net wel/net niet minimumloon verdient en dat het overgrote deel van de omzet verdwijnt in de zakken van de aandeelhouders van het platform!

Ik snap als geen ander dat het ontwikkelen en runnen van een online platform bakken met geld kost (los van de marketinginspanningen en softwareontwikkeling), maar hoe kan het dat degene die dienst daadwerkelijk levert (Frederik) maar zo weinig krijgt?

Natuurlijk zijn er ook voordelen voor hem als platformwerker. Hij krijgt de leads in zijn schoot geworpen, hoeft bijna niets te administreren en het belangrijkste, hij kan op deze manier doen wat hij het leukste vindt: mensen helpen. Dat motiveert Frederik het meest. “Het is gewoon heel leuk werk”.

Uit mijn gesprek met hem bleek: deze platformwerker heeft wel hart voor de klant, maar weinig hart voor de zaak die hem betaalt. Het lijkt me een listige situatie voor het platform in kwestie. Als er een partij opstaat die beter zorgt voor mensen als Frederik, dan hebben ze een serieus probleem.

Bottom line
Zoals het platform van mijn whizzkid het doet moet het dus niet. Dat lijkt me helder. Er valt veel te discussiëren over de positie van maaltijdbezorgers, taxichauffeurs en andere aanbieders via platforms, maar één ding staat voor mij als een paal boven water: degene die het werk doet moet naar verhouding een fair deel van de inkomsten ontvangen. En ik voorspel je: geen enkel platform dat daarmee een loopje neemt zal uiteindelijk overleven. Mensen hebben namelijk een sterk ontwikkeld gevoel voor wat fair is en wat niet.

P.S. De naam Frederik is natuurlijk gefingeerd. De naam van het platform laat ik bewust buiten beschouwing.

Sorry to burst your bubble!

Deze zomer zat ik in een “bubbel” zonder dat ik het doorhad. We waren met het hele gezin op vakantie en had vanuit huis al een huurauto gereserveerd. Het hele gezin kon er met gemak in en de prijs was ook nog eens heel aantrekkelijk. Althans dat dacht ik in mijn enthousiasme.

Bij het ophalen van het super de luxe voertuig barstte m’n bubbel. Wat bleek? Elke dag dat ik ‘m huurde moest ik een extra chauffeur afrekenen en tja, ik moest ‘m natuurlijk ook nog even verzekeren. Nee zelfs een minimale dekking was niet inbegrepen. Alles bij elkaar maakte dat het ding bijna 2x zo duur! Het o zo aantrekkelijk voordeel leek te zijn verdampt nog voor ik instapte.

Gelukkig had ik nog ruimte om naar alternatieven te zoeken, maar dat geluk heb je niet altijd. Ook in de werksfeer niet. Zaak dus om bubbels altijd zoveel mogelijk preventief door te prikken. Dat geldt extra als je op het punt staat om een langdurige samenwerking aan te gaan.

In voor en tegenspoed

Bij huwelijken zijn er altijd mensen die er even fijntjes op wijzen dat het niet alleen rozengeur en maneschijn is. Het gaat om een verbintenis “in voor- en tegenspoed”. Die zwartkijkers worden dan meewarig aangekeken en tijdens de receptie een beetje gemeden, maar laten we wel wezen, de negativos hebben gewoon gelijk. Immers, 1 op 3 huwelijken strandt.

“In voor- EN in tegenspoed. Vier woorden die aangeven dat in een relatie er ook tijden zullen zijn waarin het tegenzit en de euforie en het optimisme van de wittebroodsweken ver achter je liggen. Hoe ga je met elkaar om als de zon niet schijnt en donkere wolken zich samen lijken te pakken? Kun je daar dan samen uitkomen om verder te gaan?

Bubbel

Voor je met een levenspartner in het huwelijk treedt heb je er meestal al een lange periode van daten op zitten. Bij de meeste zakelijke samenwerkingen is dat allerminst het geval. In de voorfase van zo’n samenwerking overheerst ook de euforie en het optimisme van de nieuwe mogelijkheden en de nieuwe successen die men samen gaat bereiken. Een fijn gevoel die alle betrokkenen ook energie geeft.

Merk je dat dat soort sentimenten in de onderhandelingen de boventoon dreigen te spelen, wees dan niet bang om even de zwartkijker te spelen. Prik de bubbel door!

Je MOET

Als je echt het beste met partijen voor hebt moet je ook impopulaire dingen durven zeggen. Het gevaar is namelijk levensgroot dat in de “precontractuele bubbel” afspraken worden gemaakt voor de samenwerking die alleen werken zolang de zon schijnt. Als de chemie dan op enig moment verdwijnt loop je vast. Dan heb je niets meer aan je afspraken of je contract. En ik geef je op een briefje dat je partner dan lang niet meer zo flexibel of toegeeflijk is als bij aanvang. In veel gevallen kom je er dan niet meer uit en zijn advocaten en rechters nog de enige weg.

Een paar tips

  • Betrek een derde vanuit je bedrijf bij de onderhandeling om een “onafhankelijke” blik te laten werpen op het geweldige idee/samenwerking tussen twee partijen. Werk je in een grote organisatie? Dan kan deze rol goed worden vervuld door b.v. procurement.
  • Vraag door op de aanwezigheid van scenario’s voor het oplossen van verschillen van inzicht.
  • Check of het contract in mogelijkheden voorziet om wijzigingen door te voeren.
  • Bespreek een exitregeling/wijze van afscheid nemen, als voortzetting van de relatie echt niet meer opportuun is.
  • Breng de uitgangspunten van beide partijen heel helder in kaart. Waar doen we het voor en wat willen we hiermee bereiken?
  • Bouw momenten in waarop het mogelijk is in her onderhandeling te treden.

Laat de enige bubbels de bubbels van champagne zijn bij het toasten op een langdurige en vruchtvolle samenwerking!

De platformeconomie: next stop

Een doordeweekse avond, waarop de een naar muziekles moet, de ander sport, of nog een vergadering heeft tot laat. Iedereen kent ze wel, de avonden waarop vanwege de ‘avondspits’ het koken erbij in schiet. Je kiest dan snel voor ‘even wat makkelijks eten’. Vroeger betekende dit dan vaak een gang naar de snackbar of buurt chinees. Tegenwoordig is dat anders. Van poké bowls tot Indische rijsttafels, alles kan aan huis worden bezorgd. Je bestelt en betaalt het super makkelijk door een paar klikken op je smartphone. In de grote steden zijn de fietsen en scooters van Ubereats, Foodora, Thuisbezorgd en Deliveroo niet meer weg te denken uit het straatbeeld. Deze ontwikkeling wordt ook door de media gevolgd en zo worden we nauwgezet op de hoogte gehouden van de ontwikkeling van deze bedrijven. Zo verkocht de eigenaar van Foodora de Nederlandse tak en bleek Thuisbezorgd.nl nog altijd de grootste in dit rijtje. Maar het echte nieuws was toch wel: ‘de Deliveroo rechtszaak’

Rechtszaak Deliveroo

Het van oorsprong Britse bedrijf won onlangs in Nederland een belangrijke rechtszaak op arbeidsrechtelijk gebied. De markt zat al een tijd te wachten op een rechterlijk oordeel over de rechtspositie van zelfstandige bezorgers. Eind vorig jaar maakte Deliveroo bekend geen werknemers meer in dienst te nemen en alleen nog te zullen werken met zelfstandigen. Een van de maaltijdbezorgers spande, met steun van vakbond FNV een rechtszaak aan. Daarin betoogde hij dat er sprake was van zogenaamde schijnzelfstandigheid.

Overwegingen en uitspraak Rechtbank Amsterdam

Om een lang verhaal kort te maken: De Rechtbank Amsterdam was het niet eens met de bezorger in kwestie. Hij is naar het oordeel van de rechters wel degelijk een echte zzp’er! Dat oordeel baseerde de rechtbank enerzijds op de intentie van partijen bij het opstellen van de overeenkomst en anderzijds de feitelijke uitvoering van de overeenkomst. Hierbij haalde de Rechtbank onder andere aan dat er geen sprake was van een gezagsverhouding en dat de bezorger zich kon laten vervangen, het hem vrij stond om voor concurrenten te werken, geen instructies worden gegeven en de bezorger zelf mocht bepalen of hij een bezorgopdracht wel of niet aannam.

In mijn ogen was het een juiste beslissing van de Rechtbank, maar op basis van de feiten en de huidige jurisprudentie had het ook heel anders kunnen uitpakken. Hoewel de platformeconomie op dit moment nog maar een klein percentage van de arbeidsmarkt omvat, is er veel aandacht voor de zaak. En terecht want het is de eerste keer is dat de Nederlandse rechter zich over zo’n soort zaak heeft  gebogen. De kans is groot dat deze uitspraak invloed heeft op de zowel de ‘meer traditionele’ arbeidsrelatie als op de nieuwe meer flexibele manier van werken.

Wat is de volgende halte?

Voor nu weten we dus hoe de rechter denkt over de contractering van de ‘platformwerker’. Maar als de platformeconomie heel hard groeit kunnen er weer andere zaken gaan spelen. Wat zal er gebeuren als ‘platformwerk’’ niet meer een klein percentage van de economie is, maar deze manier van werken misschien wel de norm wordt? Hoe beschermen we de positie van kwetsbare werknemers? Zal er een grote kloof ontstaan tussen de ‘sterkeren’ en de ‘zwakkeren’? En wat gebeurt er als de economie slechter wordt? De wetgever is, zoals de rechter aangeeft, nu aan zet. In het arbeidsrecht zoals we dat nu kennen, is namelijk geen of in ieder geval onvoldoende rekening gehouden met de arbeidsverhoudingen die voortkomen uit de platformeconomie. Moet het bestaande arbeidsrecht op de schop? Moet hierin wellicht ruimte gemaakt worden voor een zogenaamde ‘tussenvorm’ die landen zoals Duitsland en Engeland al langer kennen? Het is de vraag. 

De overeenkomst van opdracht

De Deliveroo uitspraak geeft enige houvast, maar voor opdrachtgevers blijven de fiscale risico’s bij de inzet van zelfstandigen aanzienlijk. Tot de wetgever hier een oplossing voor heeft bedacht blijft het gebruik van een door de Belastingdienst goedgekeurde overeenkomst van opdracht de enige werkende manier om deze risico’s te beperken. Hoe zit dat met het werken met zelfstandigen in de juridische sector? In mijn vorige blog stipte ik al even aan dat we bij LawyerlinQ gebruik maken van een speciaal, in overleg met de fiscus opgesteld, model voor inzet van zelfstandigen in de core business van een advocatenkantoor of juridische afdeling. Het hoe en waarom van deze overeenkomst, leg ik graag uit in mijn volgende blog.

 

EY koopt innovatieve legal service provider

wereld

Het zijn niet alleen de ‘lawfirms’ en ‘corporates’ die zich aanpassen aan de wereldwijde veranderingen in de legal branch. Ook de Big Four heeft ambities op juridisch gebied. Zo hebben ze vanaf dit jaar alle vier een eigen juridische entiteit en lanceerde PwC eind vorig jaar haar eigen juridische flexpool, de ‘flexible legal resources’.

Gisteren kondigde EY aan de innovatieve dienstverlener Riverview Law over te nemen. Riverview ontstond in 2012 als een samenwerking tussen advocatenkantoor DLA en een specialist in HR outsourcing en richt zich op externe juridische diensten voor legal teams. Hiervoor gebruiken ze nieuwe technologieën en hebben ze een speciaal ‘artificial intelligence’ platform ontworpen. Door het gebruik van Riverviews diensten houden de juridische in-house teams hun handen vrij om zich te richten op complexe en strategische juridische zaken. Riverview verzorgt al het commodity werk.

De overname moet gaan bijdragen aan de verbetering van EY’s aanbod van ‘legal managed services’. Volgens Grossman, EY Global Law Leader, is dit momenteel een van de snelst groeiende onderdelen van de juridische markt. Ze verwachten dat deze overname voor hun klanten onder andere bijdraagt aan het verbeteren van risicomanagement, het vergroten van efficiëntie, meer transparantie en het verlagen van kosten voor juridisch routinewerk.

Interessant detail is dat de oprichter van Riverview, Karl Chapman, uitdrukkelijk verklaart dat de technologie van het bedrijf géén onderdeel van de deal is. Die is ondergebracht in een afzonderlijke onderneming en wordt dus niet meeverkocht aan EY.

Voor het persbericht: klik hier.

Aquisitie WEL op prijs gesteld!

Ken of ben je een Interim Kandidaat Notaris uit de internationale ondernemings- of vastgoedpraktijk? Of begin je binnenkort voor jezelf?

Heb je pas na je vakantie ruimte om bij te springen? No problem. Reageer trouwens ook als je alleen op afstand zou kunnen werken, of maar een beperkt aantal uren ruimte hebt.

In het kader van de flexpool die LawyerlinQ onderhoudt voor de Nederlandse vestiging van een groot Engels kantoor, komen we graag met je in gesprek: mirte@lawyerlinq.com

Door samenloop van diverse grote projecten loopt het notariële team op de Amsterdamse vestiging van het kantoor over. Er zijn al meerdere professionals flexibel ingezet, maar er is meer versterking nodig.

Het fijnst voor het team zou het zijn als er iemand zou kunnen bijspringen die zowel op corporate als op vastgoed uit de voeten kan, maar ze zijn ook al geholpen met iemand die corporate werk zou kunnen oppakken.

#interimkano #kandidaatnotaris #interimjurist #flexpool #LawyerlinQ

Op naar Bretagne!

Aanstaande vrijdag verruil ik het Nederlandse zomerweer voor een paar weken Bretagne. De mensen die mij kennen weten dat ik daar al mijn halve leven kom. Vroeger – in mijn puberjaren – raakte ik verknocht aan Belle-Ile, omdat een van mijn beste vrienden daar een familiehuis had. Jaren later liep ik mijn huidige vrouw tegen het lijf. Drie keer raden waar zij haar hele jeugd hele zomers had doorgebracht… Inderdaad, een paar baaien verderop waar ik mijn vakanties sleet. Iets verder de punt van Bretagne in. “Dat zit wel goed”, dacht ik toen. Nu – weer 15 jaar verder – kijk ik alweer weken uit naar de rit die vrijdag aanvangt. Ik ga met mijn kleine meisje van 4 lekker sturen. Vader en dochter leggen de trip per auto af. Halverwege slapen we bij een van mijn vrienden in Normandië. De volgende dag gaan we door naar Rennes waar we de rest van het gezin inladen (vrouw en zoontje verkiezen het vliegtuig boven mijn stuurmanskunsten), om vervolgens door te rijden naar onze eindbestemming.

Melancholie
Het staat me nog zo helder voor de geest, de keren dat ik knie-aan-knie met mijn geliefde in onze rechtsgestuurde gendarmerie-blauwe Peugeot 205 de tocht aflegde. Gebroken kwamen we soms aan. Aanstaande vrijdag gaat het net zo. Misschien niet echt meer knie-aan-knie (de 205 is geëvolueerd tot een luxe sedan), maar ik weet nu al hoe ik me voel als ik mijn hand op het knietje van mijn dochtertje leg. Ik ben er uit. Ik ben een geluksvogel.

Gek eigenlijk…
Ik ben van nature vrij avontuurlijk ingesteld, maar die Bretonse zomervakantie gaat er waarschijnlijk nooit meer uit. Het is eigenlijk raar hoe dat werkt. Het comfort van weten wat je krijgt, ten opzichte van hoe je (positief) verrast kunt worden in nieuwe situaties.

Dat zie ik ook bij mijn klanten. Als je doet wat je altijd deed, krijg je wat je altijd kreeg. Klinkt een beetje suf, maar het is wel waar. Als je je blijft omringen met manieren en processen die weinig vernieuwend zijn, dan bestaat de kans dat je een hoop potentie laat liggen. Gelukkig groeit LawyerlinQ hard en maken we steeds weer nieuwe bedrijven blij met onze verfrissende manier van de juiste mensen op de juiste momenten op de juiste plekken krijgen.

Olifanten en klipdassen
En we zien ook veel partijen die hun voortrekkersrol goed vervullen. Steeds vaker halen partijen het nieuws die een samenwerking aangaan met nieuwe alternatieve dienstverleners. Denk hierbij bijvoorbeeld aan Hogan-Lovells dat partnert met Elevate, een dienstverlener die inzet op het snel beschikbaar maken van flexibel talent.

Ik leefde altijd in de veronderstelling dat olifanten het met olifanten deden (dat grote corporates werken met andere grote corporates). Nu begint het erop te lijken (als ik naar mijn eigen sales-pipe kijk), dat steeds meer olifanten ook af en toe met een muis willen samenwerken. Of beter gezegd met een klipdas, die is immers nauw verwant aan de slurfachtigen. Gelukkig worden dit soort samenwerkingen ondersteund door recent onderzoek. Grote bedrijven besteden steeds iets minder van hun legal spend bij de grote kantoren. We zitten dus nog steeds op de goede weg.

Maar nu: vakantie
Vrijdag en zaterdag worden dus feestdagen. Daarna gaan we in de vakantiemodus. Dat geeft ook even de tijd om de eerste helft van het jaar te overdenken.

Als ik bemerk dat het echt zo is dat de bedrijven blijvend overwegen om niet meer te doen wat ze al deden zodat ze niet krijgen wat ze altijd al kregen, dan zal ik op mijn beurt ook eens overwegen of we niet af en toe een zomer in Bretagne moeten overslaan om een nieuwe bestemming te ontdekken. Het aloude adagium luidt immers practice what you preach….

Wisdom of the community?!

Hoe beslissers in de juridische markt tot hun keuze komen voor het inroepen van expertise of capaciteit is een interessant proces. Op basis waarvan wordt nou eigenlijk beslist om voor Jan, Piet of toch juist Klaas te gaan?

Collega Marijn Rooymans blikt terug op hoe dit soort processen lopen, maar ook hoe het slimmer en sneller kan. Gebruik the wisdom of the crowd! “Stel je vraag aan een groep experts, laat hen reageren, input geven, kritische vragen stellen, oplossingen aandragen en een aanbod doen. Kies aan de hand van die real-time, op je vraag toegespitste, input je uiteindelijke adviseur.” Dat past heel goed bij wat we doen met LawyerlinQ. Dat kan geen toeval zijn!

Klik hier voor Marijns artikeltje dat onlangs verscheen op Mr-online.nl.

De gebruikte foto is van één van mijn persoonlijke favorieten: Yann Arthus-Bertrand.

 

Waarom we een legal community voor onze klanten bouwen?

‘Small talk’ over het weer is van alle tijden. En omdat het weer de afgelopen weken heel goed was, hebben we er met zijn allen de afgelopen weken waarschijnlijk nog meer over gepraat dan anders. ‘Je werk’ is ook zo’n veelvoorkomend onderwerp. Althans op verschillende feestjes en de sportclub gaat het er vaak over.

De wat-vraag

‘En wat doe je voor werk?’ Deze vraag krijg ik bijvoorbeeld op een willekeurige tennis-zondag met enige regelmaat. Tijdens de zogenaamde ‘derde helft’, maar soms ook tijdens het gesprekje bij het wisselen van kant in een wedstrijd.

Op zo’n moment leg ik altijd zo kort en duidelijk mogelijk uit wat we doen met LawyerlinQ. Gewoon omdat het aardig is en zo hoort, zeggen ze dan vaak: ‘Oh wat leuk/interessant’, of, omdat ze zo snel geen geschikte vraag kunnen bedenken ‘wat heb je dan gestudeerd?’ In de meeste gevallen ben ik er vrijwel zeker van dat de persoon in kwestie niet echt een beeld heeft bij mijn uitleg. Dit heeft natuurlijk niks te maken met deze mensen, maar puur met het feit dat LawyerlinQ iets anders doet, iets nieuws. Bij antwoorden als ‘docent’ of  ‘dokter’ kunnen mensen nou eenmaal een betere voorstelling maken van de daarbij behorende werkzaamheden. Als de juridische sector dan ook nog eens een ‘ver-van-je-bed-show’ is, wordt het nog abstracter. Gelukkig zijn we met LawyerlinQ hard op weg om binnenkort net zo voor de hand liggend te zijn als platformen zoals Airbnb, Werkspot en natuurlijk Marktplaats.

De waarom-vraag

Terwijl ik de ‘wat doe je’-vraag vooral in privésituaties krijg, vragen mensen me in mijn werk voornamelijk vaak ‘waarom?’. Als we vanuit LawyerlinQ met een nieuwe klant een community gaan bouwen, moet ik aan alle juristen die daarvoor een uitnodiging krijgen uitleggen hoe het werkt.  

Met het simpele plaatje hierboven red ik het meestal niet. Je kent juristen, die hebben veel meer vragen dan dat jij antwoorden kunt verzinnen. Ze vinden het meestal leuk om uitverkoren te zijn, maar willen van alles van me weten. Ze zijn ook kritisch, terecht natuurlijk. Dat maakt dat ik vragen krijg als:

“Oke, ik snap dat ik uitgenodigd word, maar waarom wil bedrijf X dit eigenlijk?”

Mijn inmiddels geoliede antwoord: Voor veel organisaties is het interessant alle flexibele inzet professioneel centraal te regelen en afspraken daarover te harmoniseren. Organisaties zijn voortdurend op zoek naar een optimale verhouding tussen kosten en kwaliteit. Daarbij zien ze dat ze, met technologie en slimmer organiseren, dezelfde kwaliteit efficiënter en tegen een lagere prijs kunnen inkopen. Dus niet het ouderwetse ‘kaartenbakje’, maar een centrale online community met vaste eigen spelregels. Op maat, efficiënt, professioneel en compliant. Als je een jurist uit het bestaande netwerk van de klant bent, zal er praktisch niet veel voor je veranderen. Als bijkomend voordeel kom je ook bij anderen van de organisatie in beeld, waardoor je wellicht meer interessante opdrachten kunt doen voor ze.

“Waarom belt Jantje of Pietje me zelf niet om me uit te nodigen?”

Dan is mijn antwoord simpel. Pietje heeft wel wat beters te doen. En omdat hij zelf druk is, laat hij dit proces van a tot z aan anderen over.

“Maar ik werk al voor ze. Hoezo moet dat ineens anders ingeregeld worden?”

Omdat het heel tijdrovend en eigenlijk weinig zinvol is om met iedere jurist, die ze flexibel inschakelen, om de tafel te gaan zitten om opnieuw door zijn of haar voorwaarden, wensen en voorkeuren te gaan. Als kantoor kun je nooit grip krijgen op je flexibele schil als je met iedereen andere afspraken maakt. Dat valt niet te managen. En als je er geen grip op hebt, kun je een flexibele schil nooit echt voor je bedrijf of kantoor laten werken.  

“Waarom moet ik dan nu, zonder dat er een concrete opdracht is, een overeenkomst tekenen?”

Als we van tevoren al de benodigde administratieve zaken regelen, kun je veel sneller schakelen als de klant behoefte heeft aan je expertise. Die ‘on demand’ beschikbaarheid maakt de drempel voor de klant ook lager om je in te schakelen. Het gaat om een met de Belastingdienst afgestemde modelovereenkomst die het fiscale risico minimaliseert. Ook daarom geldt: ‘one size fits all’.

Misschien vind je bovenstaande antwoorden op sommige punten wat kort door de bocht. Maar waar het uiteindelijk op neerkomt is enerzijds dat zelfstandige juristen die deelnemen aan een legal community op deze manier zoveel mogelijk leuke, interessante en gevarieerde opdrachten kunnen doen en anderzijds dat de klanten op een zo efficiënt en flexibel mogelijke manier geholpen zijn. En dat die klanten daarbij zo min mogelijk inspanning hoeven te leveren om een en ander vlekkeloos te laten verlopen.

Cloud is king?

De juridische sector heeft de afgelopen decennia niet vooraan gestaan bij het implementeren van technologische ontwikkelingen. Wat dat betreft kan LawyerlinQ worden gezien als een atypische speler in dit werkveld, omdat technologie hier juist een belangrijke rol speelt. De enigszins starre houding, die de juridische sector lange tijd heeft gekenmerkt, heeft inmiddels plaatsgemaakt voor een meer vooruitstrevende benadering wat betreft technologische ontwikkelingen. Toch valt er nog veel winst te behalen op dit gebied, al zijn er onmiskenbaar stappen gemaakt.

Flexibiliteit

Er bestaat een groeiende behoefte aan flexibiliteit onder advocaten en andere juridische professionals, met name onder de nieuwste generatie, maar net zo goed onder hun klanten. In de huidige 24-uurseconomie bestaat aan beide kanten van het spectrum de behoefte om ook met elkaar in contact te kunnen komen buiten de gebruikelijke kantooruren. Kanalen als Skype en WhatsApp maken dit uiteraard mogelijk, maar de toegankelijkheid van de cloud helpt hier ook bij. De mogelijkheid om documenten en dergelijke in de cloud op te slaan, zorgt ervoor dat zowel de juridisch specialist als de klant de voor hem of haar relevante informatie altijd binnen handbereik heeft. Internettoegang is daarvoor de enige voorwaarde en informatie delen is heel eenvoudig.

Hogan Lovells

Van de vele mogelijkheden van de cloud wordt nog niet optimaal geprofiteerd binnen de juridische sector. Aanvankelijk heerste er namelijk nogal wat terughoudendheid met betrekking tot de cloud in deze branche, maar de verwachting is dat de juridische sector een inhaalslag zal gaan maken in de komende jaren. Een belangrijke stap is hierbij gezet door een van de grootste advocatenkantoren ter wereld: Hogan Lovells. Zij kondigden in februari van dit jaar aan dat hun volledige documentbeheer naar de cloud is overgezet. Naar verwachting zullen vele advocatenkantoren dit voorbeeld op korte termijn volgen.

Veiligheid in de cloud

Er heeft binnen de juridische sector enige tijd twijfel bestaan over het werken in de cloud en dan met name vanwege de veiligheid. Het is natuurlijk niet de bedoeling dat gevoelige dossiers of communicatie via de e-mail tussen advocaten en hun cliënten eenvoudig op straat kunnen komen te liggen als gevolg van hackers. De komende tijd zullen er ongetwijfeld talloze initiatieven volgen, bijvoorbeeld het opstarten van online communication portals, om de veiligheid van het gebruik van de cloud te bevorderen. Het online platform van LawyerlinQ past perfect in deze categorie. Actief in de cloud, in een buitengewoon veilige omgeving en met zeer korte lijntjes tussen juridisch specialisten en klanten.

Chatbots

Een andere trend in legal tech, naast de opkomst van het werken in de cloud, is dat er steeds meer gebruik wordt gemaakt van chatbots, een vorm van artificial intelligence. Deze maken juridische informatie 24/7 toegankelijk voor klanten die vragen hebben en zorgen voor meer uitgebreide antwoorden dan de gebruikelijke FAQ-pagina’s. Naast deze chatbots zijn er ook platforms ontwikkeld als Rocket Lawyer, waar men op de website snel in contact kan komen met advocaten voor allerlei juridische vragen of hulp met het creëren van bepaalde documenten.

Efficiëntie

De afstand tussen bedrijven, advocatenkantoren en zelfstandige juristen aan de ene kant en hun klanten aan de andere kant wordt dus op verschillende manieren verkleind, wat het voor de klanten makkelijker maakt om met hen in contact te komen. Daarnaast is het zo dat legal tech kostenbesparing oplevert, waardoor de tarieven voor klanten verlaagd kunnen worden. Zo worden administratieve kosten bijvoorbeeld gedrukt door het toenemende gebruik van geautomatiseerde tools.

Gezien de technologische ontwikkelingen van de afgelopen decennia is het natuurlijk logisch dat er nog veel meer te gebeuren staat in de komende jaren, zeker ook in de juridische sector. Bovenstaande trends in legal tech zullen zeker verder ontwikkeld worden. Het is dan ook raadzaam voor bedrijven, advocatenkantoren en zelfstandige juristen om hiervan op de hoogte te blijven en hier hun voordeel mee te doen.

Naar de markt voor juridische diensten?!

Juridische diensten worden vaak nog via een traditionele “handelsroute” ingekocht bij de advocatuur. Dat gaat natuurlijk prima, maar je zou ook kunnen zeggen dat dit niet meer helemaal past in een tijdsgeest waar de ene na de andere (technologische) disruptie zijn intrede doet.

Als procurement professional en jurist volg ik deze ontwikkelingen op de voet. En ik voorspel je: de oudste vorm voor het bij elkaar brengen van vraag en aanbod, “de markt”, zou weleens de nieuwe manier kunnen zijn om juridische diensten te kopen en te verkopen. Een echte markt werkt snel, is betrouwbaar, geeft differentiatie in aanbod en het is bovendien een goede manier voor zowel kopers als verkopers om hun transactiekosten te verlagen.

Geloof je me niet? Kijk eens met me mee naar wat we kunnen leren van één van de oudste markten ter wereld, de Grand Bazaar in Istanbul en de nieuwste generatie (online) markten als “Marktplaats” en “Werkspot”.

Je gaat toch niet naast je concurrenten zitten?

Loop je over de Grand Bazaar, dan is het eerste dat opvalt dat er veel kraampjes met soortgelijke producten bij elkaar zitten. Dit zie je ook vaak in Azië en Afrika waar hoekjes, volledige straten en soms zelfs hele wijken zijn ingericht met alleen maar sjaals, huisraad, tassen, etc. Ons westerlingen ontgaat vaak de commerciële logica van de keuze om zo dicht op je concurrent te zitten. Toch lijkt dit fenomeen te werken.

Het grootste voordeel is dat klanten altijd weten waar ze moeten zijn voor een specifiek product/dienst. Samen trek je zo een groter publiek. Als aanbieder zul je vervolgens alles uit de kast moeten halen om de klant voor je te winnen. Dat vraagt meer creativiteit en optimale dienstverlening door de aanbieder, wat weer in het voordeel van de klant is. Waardoor er in potentie nog meer klanten aangetrokken worden.

Ik denk dat het ook zo zou kunnen werken bij juridische diensten.

De keuze is reuze

Op de markt kijk je je ogen uit. De ene kraam is nog kleurrijker en voller dan de ander. Visueel word je op elke vierkante centimeter geprikkeld. Maar waar je dit in de fysieke wereld nog redelijk goed tot je kunt nemen, is dat op een 15 inch scherm een stuk lastiger. Het overzichtelijk (en daarmee aantrekkelijk) houden van een online markt is één van de grootste uitdagingen waar dat soort partijen mee worstelen. Het gevaar is dat je als bezoeker een “overkill” aan aanbod over je heen gestort krijgt. Dat kan afschrikken, verwarren en zelfs keuzestress geven en de aankoop frustreren.

Een klein voorbeeld uit het dagelijks leven: laatst zocht ik een 24 inch fiets voor mijn zoon op Marktplaats. Meer dan 6.000 hits kreeg ik voorgeschoteld (nieuw, zo goed als, gebruikt,..). Fijn dat er zoveel mensen tegelijk een fietsje te koop zetten, maar ik heb er maar één nodig. Dan kun je twee dingen doen. Filteren tot je een ons weegt of het aanbod in balans brengen met de vraag.

Bij juridische diensten zou ik ervoor kiezen om het aanbod te beperken. Dat maakt dat klanten uit een behapbaar aanbod kunnen kiezen zonder onnodig te hoeven filteren. En het zorgt er ook voor dat aanbieders een reële kans hebben om daadwerkelijk diensten te “verkopen”.

Het onderste uit de kan

Markten als de Grand Bazaar kunnen handig zijn om je onderhandelingsvaardigheden te trainen. Alle kraampjes langs op zoek naar de mooiste producten voor de beste prijs. Althans, dat denk je. Alle waar is naar zijn geld! Het is daar gebruikelijk om standaard 30% tot soms wel 60% boven de uiteindelijk verkoopprijs te openen. Voor souvenirs kan ik de lol van dit spel wel inzien, omdat het gaat om een eenmalige transactie en relatief goedkope spulletjes. Kwaliteit en relatie spelen daarbij nagenoeg geen rol.

Voor juridische diensten speelt vertrouwen echter een veel grotere rol omdat de afbreukrisico’s groot zijn. Daarom wil je een goede relatie opbouwen. Daarbij past dat je het gevoel wil hebben dat je direct een fair aanbod krijgt. Je wil geen handjeklap spelen alsof je op de Grand Bazaar staat. Dat doet afbreuk aan het vertrouwen dat je in je leveranciers stelt. Wat dan helpt is om de markt kleiner, exclusiever en transparanter te maken. In een meer professionele, transparante en exclusieve omgeving zullen partijen aan elkaar gewaagd zijn en minder geneigd zijn om te overvragen, of oneigenlijk te stunten met hun aanbod.

De “online” markt voor juridische diensten

Ik acht het heel goed denkbaar dat online markten voor juridische diensten straks net zo gewoon zijn als Uber, Airbnb, Werkspot en Marktplaats. Voor veel afnemers van juridische diensten zal de “digitale drempel” om online juridische diensten in te kopen een grote uitdaging zijn, maar dat is een kwestie van tijd. Uiteindelijk wordt het de normaalste zaak van de wereld.

Als ondertussen de online juridische marktplaatsen zich bij hun ontwikkeling laten inspireren door de fysieke wereld, dan weten vraag en aanbod elkaar net zo makkelijk te vinden als op de Grand Bazaar.

De lessons learned so far, voor mij als legal procurement specialist:

  1. Voldoende aanbieders, maar overdrijf niet!
  2. Het aanbod moet overzichtelijk zijn en makkelijk te “filteren” voor de klant.
  3. Wees continu kritisch op de aanbieders en zorg met regelmaat voor nieuwe toetreders.
  4. Creëer een exclusieve en transparante omgeving.
  5. Stel een “marktmeester” aan om alles in goede banen te leiden.

Zie jij er nog meer of wil je over bovenstaande eens van gedachten wisselen, laat het me weten.

Groet,

 

Wouter
wouter@lawyerlinq.com
0642715122